Khi những thửa ruộng bậc thang quanh Sa Pa bắt đầu chuyển từ xanh sang vàng, vùng núi phía Bắc cũng bước vào một trong những thời khắc đẹp nhất trong năm.
Giữa khung cảnh ấy, triển lãm Upon the Mountain, Down on the Hill (Trên núi, dưới đồi) diễn ra từ ngày 25/9 đến 25/10/2026 tại Hotel de la Coupole Sapa – MGallery Collection, giới thiệu 28 tác phẩm của năm nghệ sĩ đương đại Việt Nam: Phạm Thái Bình, Nguyễn Ngọc Thanh, Nguyễn Quốc Trung, Phạm Trà My và Phạm Thủy Tiên.
Được tổ chức với sự đồng hành của Hanoi Studio Gallery, triển lãm không tìm cách tái hiện Sa Pa theo nghĩa đơn thuần của một cảnh quan du lịch. Thay vào đó, những ngọn núi, thung lũng, ruộng bậc thang và bóng dáng con người được chuyển hóa thành những lớp ký ức và cảm xúc, nơi mỗi nghệ sĩ lựa chọn một ngôn ngữ riêng để đối thoại với thiên nhiên và đời sống dân tộc vùng cao.
Từ hội họa, điêu khắc, sơn mài, tranh lụa đến nghệ thuật sắp đặt, 28 tác phẩm tạo nên một phổ biểu đạt đa dạng. Cảnh quan trong triển lãm vì thế không còn đứng yên như một bức tranh phong cảnh.
Nó được kéo gần hơn với trải nghiệm của con người: những hình khối gợi địa hình, những mảng màu gợi mùa vụ, những bề mặt chất liệu lưu giữ dấu vết của thời gian và những hình ảnh mở ra những liên tưởng về ký ức, bản sắc cũng như mối quan hệ giữa con người với nơi chốn.
Trong cách tiếp cận ấy, núi và đồi không chỉ là địa danh. Chúng trở thành một trạng thái cảm xúc. Đây cũng là điểm khiến “Upon the Mountain, Down on the Hill” có một vị trí thú vị trong không gian của Hotel de la Coupole.
Được kiến tạo bởi kiến trúc sư và nhà thiết kế Bill Bensley, khách sạn vốn được xây dựng trên ý tưởng về cuộc gặp gỡ giữa tinh thần haute couture Pháp những năm 1920–1930 và màu sắc, hoa văn, kỹ nghệ thủ công của các cộng đồng dân tộc Sa Pa.
Những chi tiết nội thất, đồ sưu tầm, tác phẩm nghệ thuật và hiện vật được đặt cạnh nhau, tạo nên một không gian nơi lịch sử, thời trang và văn hóa địa phương liên tục giao thoa.
Trong bối cảnh ấy, triển lãm không xuất hiện như một phần trang trí bổ sung cho khách sạn. Các tác phẩm trở thành một lớp diễn giải khác về chính vùng đất mà Hotel de la Coupole đang đứng trên đó.
Khách tham quan có thể bước ra ngoài để nhìn những thửa ruộng đang chuyển màu dưới thung lũng Mường Hoa, rồi trở lại không gian triển lãm để bắt gặp một Sa Pa khác qua ánh nhìn của nghệ sĩ.
Một bên là cảnh sắc đang hiện hữu, một bên là cảnh sắc đã được lọc qua trí nhớ, cảm xúc, chất liệu và trí tưởng tượng. Khoảng cách giữa hai thế giới ấy tạo nên phần thú vị nhất của trải nghiệm.
Năm nghệ sĩ tham gia triển lãm cũng mang đến những cách tiếp cận đầy độc đáo và rất khác lạ:
Với Phạm Thái Bình, người được đào tạo chuyên ngành điêu khắc và hiện giảng dạy tại Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội, hình khối trở thành một phương thức quan sát không gian.
Nguyễn Ngọc Thanh tiếp cận nghệ thuật từ thực hành hội họa và quá trình tham gia nhiều triển lãm trong nước, quốc tế.
Nguyễn Quốc Trung, bên cạnh công việc giảng dạy, duy trì hoạt động sáng tác và những tìm kiếm riêng trong nghệ thuật đương đại.
Ở một hướng khác, Phạm Trà My dành nhiều tâm huyết cho sơn mài truyền thống, tiếp tục khai thác một chất liệu gắn sâu với lịch sử mỹ thuật Việt Nam bằng những thử nghiệm về kỹ thuật và bề mặt.
Trong khi đó, Phạm Thủy Tiên, họa sĩ và nghệ sĩ thị giác trẻ, mở rộng thực hành từ tranh lụa, sơn mài đến những tác phẩm sắp đặt quy mô lớn.
Sự khác biệt về thế hệ, chất liệu và phương pháp khiến hình ảnh Sa Pa trong triển lãm không bị đóng khung trong một cách kể duy nhất. Có Sa Pa của địa hình và thiên nhiên, có Sa Pa của ký ức, có Sa Pa được nhìn từ truyền thống, cũng có Sa Pa được tái cấu trúc bằng ngôn ngữ nghệ thuật đương đại.
Triển lãm vì thế diễn ra vào một thời điểm đặc biệt của vùng đất: Tháng 9. Khi mùa gặt bắt đầu, những thửa ruộng bậc thang phủ vàng các triền núi, tạo nên một cảnh sắc gần như thay đổi từng ngày.
Nhưng thay vì chỉ ghi lại vẻ đẹp ấy, Upon the Mountain, Down on the Hill đặt câu hỏi về cách con người nhìn một cảnh quan, và điều gì còn lại sau khi cảnh quan ấy đi qua mắt người nghệ sĩ.
Bên cạnh triển lãm, tinh thần đối thoại giữa văn hóa địa phương và nghệ thuật tiếp tục được mở rộng trong chương trình Heritage Days 2026 của MGallery Collection. Ngày 26/9, Hotel de la Coupole sẽ giới thiệu The Art of Flavours – Nghệ thuật của hương vị, nơi nguyên liệu theo mùa của vùng Tây Bắc được kết hợp với kỹ thuật ẩm thực châu Âu đương đại dưới sự dẫn dắt của Giám đốc Ẩm thực Oliver Mette và đầu bếp Michelin Nicolai P. Wiedmer.
Upon the Mountain, Down on the Hill sẽ chính thức khai mạc từ 14:30 đến 17:00 ngày 25/9/2026 tại khu vực phòng trưng bày nghệ thuật ở tầng sảnh Hotel de la Coupole Sapa – MGallery Collection. Triển lãm mở cửa miễn phí cho khách tham quan trong thời gian từ 25/9 đến 25/10/2026.
Giữa mùa vàng của Sa Pa, những tác phẩm trong triển lãm không chỉ kể câu chuyện về một vùng đất. Chúng nhắc người xem rằng một cảnh quan chưa bao giờ chỉ có một cách để nhìn. Cùng một ngọn núi, một thửa ruộng hay một triền đồi, qua ánh mắt của mỗi nghệ sĩ, có thể trở thành một ký ức khác, một cảm xúc khác và một thế giới khác.
