Trong ba người được đề cử chức Chủ tịch VFF khóa X, nhiệm kỳ 2027–2031, ông Nguyễn Đức Thụy có kinh nghiệm điều hành doanh nghiệp và từng đầu tư bóng đá chuyên nghiệp. Ông từng giữ vị trí lãnh đạo tại LPBank, làm Tổng giám đốc Sacombank trước khi được bầu làm Phó chủ tịch thường trực Hội đồng quản trị ngân hàng này vào tháng 4.2026. Trong bóng đá, ông từng gắn bó với Sài Gòn Xuân Thành và CLB Ninh Bình.
Những kinh nghiệm ấy là lợi thế của ông Nguyễn Đức Thụy. Tuy nhiên, điều hành doanh nghiệp, đầu tư vào CLB và quản lý một liên đoàn bóng đá có những khác biệt về mục tiêu, thẩm quyền và trách nhiệm.
Nguồn thu từ đâu và có bền vững?
Trong chương trình hành động khi tham gia cuộc bầu chọn Chủ tịch VFF, ông Thụy đặt mục tiêu huy động nguồn lực xã hội hóa, phát triển thương mại để đạt 600–1.000 tỷ đồng mỗi năm từ năm 2027. Những nguồn lực được đề cập gồm tài trợ, hợp tác doanh nghiệp, thương quyền, nội dung số và dịch vụ bóng đá.
Điểm cần làm rõ là doanh thu trực tiếp của VFF khác với tổng nguồn lực huy động cho bóng đá. Một khoản tài trợ chuyển vào liên đoàn, khoản đầu tư trực tiếp cho CLB hay giá trị hợp tác thương mại không nhất thiết được hạch toán giống nhau. Vì vậy, mục tiêu nghìn tỷ đồng cần xác định phạm vi tính toán, tiền thực nhận, chi phí huy động và khả năng duy trì qua nhiều năm.
Mạng lưới đối tác của một doanh nhân có thể giúp liên đoàn tiếp cận nhà tài trợ mới. Tuy nhiên, nếu nguồn thu phụ thuộc quá nhiều vào quan hệ cá nhân, sự ổn định tài chính sau khi người lãnh đạo thay đổi sẽ khó bảo đảm. VFF cần hợp đồng dài hạn, bộ phận phát triển thương mại chuyên nghiệp và cơ chế quản lý nguồn thu rõ ràng.
Ông Thụy còn đề xuất từ năm 2027 tự bảo đảm kinh phí hoạt động và phát triển bóng đá thuộc trách nhiệm VFF bằng nguồn xã hội hóa, không sử dụng ngân sách nhà nước. Để thực hiện, cần xác định những nhiệm vụ, khoản chi thuộc liên đoàn và cơ chế tài chính liên quan; đây không phải vấn đề một cá nhân có thể tự quyết định.
Chương trình cũng dự kiến hỗ trợ mỗi liên đoàn địa phương đủ điều kiện 2–3 tỷ đồng mỗi năm; xây dựng gói hỗ trợ 3 tỷ đồng cho mỗi CLB V-League, 2 tỷ đồng cho mỗi CLB hạng Nhất và 2 tỷ đồng cho mỗi CLB bóng đá nữ mỗi mùa.
Đây mới là những mức hỗ trợ đề xuất, chưa phải ngân sách được phê duyệt. Dẫu vậy, các con số cho phép đặt câu hỏi cụ thể: nguồn tiền bảo đảm từ đâu, đối tượng nhận hỗ trợ được chọn theo tiêu chí nào và việc giải ngân được giám sát ra sao?
Ông Thụy cũng đề xuất thuê một trong bốn hãng kiểm toán quốc tế lớn kiểm toán tài chính VFF. Đây là công cụ tăng minh bạch, nhưng cần làm rõ phạm vi kiểm toán, cách công bố báo cáo và quyền giám sát của các tổ chức thành viên.
Mở rộng giải đấu, chất lượng có tăng?
Ông Thụy đề xuất nghiên cứu nâng V-League từ 14 lên 16–18 đội, giải hạng Nhất lên 18–20 đội và giải vô địch nữ lên 8–10 đội. Ông đồng thời đặt điều kiện xem xét tài chính, sân bãi, chất lượng cầu thủ và năng lực tổ chức của các CLB. Vì vậy, đây là phương án nghiên cứu, không phải quyết định tăng số đội ngay từ năm 2027.
Giải đấu lớn hơn có thể tạo thêm cơ hội thi đấu cho cầu thủ, mở rộng thị trường bóng đá địa phương và khuyến khích đầu tư. Nhưng số đội tăng chưa chắc chất lượng chuyên môn được cải thiện.
Theo Quy định cấp phép CLB phiên bản 2026 của AFC, các đội bóng tham dự hệ thống giải châu lục phải đáp ứng các tiêu chuẩn được phân loại về thể thao, cơ sở vật chất, nhân sự, pháp lý và tài chính. VFF cũng đã ban hành Quy chế cấp phép CLB năm 2024.
Vì vậy, điều cần tính không chỉ là có thêm bao nhiêu đội, mà là bao nhiêu CLB đủ điều kiện về tài chính, sân vận động, đội ngũ chuyên môn và đào tạo trẻ để duy trì hoạt động qua nhiều mùa. Mở rộng giải còn làm tăng số trận, chi phí di chuyển, yêu cầu về trọng tài và lịch thi đấu. Nếu chuẩn bị không đầy đủ, áp lực đối với các CLB sẽ lớn hơn.
Ngược lại, nếu có đủ điều kiện tổ chức, số đội nhiều hơn có thể giúp cầu thủ trẻ được thi đấu thường xuyên thay vì dự bị ở các CLB mạnh. Với bóng đá nữ, việc tăng đội cần đi cùng kinh phí ổn định, chăm sóc y tế, điều kiện tập luyện và cơ hội làm nghề.
Thay đổi quy mô giải đấu còn liên quan đến VPF, các CLB và cơ quan có thẩm quyền. Chủ tịch VFF có thể đề xuất định hướng, nhưng việc triển khai phải dựa trên đánh giá thực tế và quyết định theo quy định.
VFF không phải doanh nghiệp
Theo công bố của Sacombank, trong thời gian làm Tổng giám đốc, ông Thụy tham gia kiện toàn tổ chức và điều chỉnh cơ cấu nhân sự. Kinh nghiệm ấy có thể hữu ích cho phát triển thương mại, quản lý tài chính và vận hành bộ máy VFF.
Chương trình hành động của ông đề xuất tăng thu nhập cán bộ liên đoàn lên 2–3 lần, gắn với năng lực và trách nhiệm; đào tạo ít nhất 20 cán bộ về ngoại ngữ, quản trị, nghiệp vụ. Ông cũng đặt mục tiêu đến năm 2030 có thêm 5–10 người Việt Nam làm việc thường xuyên tại AFF, AFC và FIFA.
Những chỉ tiêu này cho thấy trọng tâm không chỉ là tài trợ mà còn là nhân sự. Tuy nhiên, tăng thu nhập cần nguồn chi ổn định và cơ chế đánh giá phù hợp. Vị trí tại tổ chức quốc tế lại phụ thuộc vào quy trình tuyển chọn, bổ nhiệm hoặc bầu cử của từng tổ chức, không thuộc quyền quyết định riêng của VFF.
Khác với doanh nghiệp, VFF có nhiều tổ chức thành viên với điều kiện và nhu cầu khác nhau. Chủ tịch phải tuân thủ điều lệ, tôn trọng quyết định tập thể và bảo đảm lợi ích chung. Ngay cả khi huy động được nguồn tài chính lớn, người đứng đầu không thể một mình phân bổ kinh phí hay thay đổi thể thức giải đấu.
Quan hệ giữa nhà tài trợ, các CLB và bộ máy quản lý cũng cần minh bạch để lợi ích thương mại không chi phối quyết định chuyên môn. Ngược lại, liên đoàn vẫn cần cách làm chuyên nghiệp, phân công rõ trách nhiệm và sử dụng đúng người có năng lực – những lĩnh vực mà kinh nghiệm doanh nghiệp có thể đóng góp.
Với ông Nguyễn Đức Thụy, vấn đề không chỉ là có huy động được nghìn tỷ đồng hay không, mà còn là nguồn tiền được sử dụng thế nào, các khoản hỗ trợ có đến đúng đối tượng và VFF có hoạt động hiệu quả hơn hay không.
Doanh thu nghìn tỷ đồng có thể mang lại nguồn lực mới cho VFF. Giá trị của tham vọng ấy sẽ được thể hiện qua chất lượng các giải đấu, năng lực của các CLB và những thay đổi thực chất của bóng đá Việt Nam.
Kỳ 4: Ai bầu Chủ tịch VFF, ai giám sát lời hứa?
