Alvin Chong không lớn lên với giấc mơ về đồng hồ. Năm nay 29 tuổi, anh làm việc trong lĩnh vực tài chính doanh nghiệp tại Singapore. Cơ duyên đưa anh đến với thế giới đồng hồ bắt đầu từ một nơi rất quy củ: quân đội. Ở Singapore, nam giới khi đủ 18 tuổi đều phải thực hiện nghĩa vụ quân sự. Trong môi trường này, mọi thứ vận hành theo lịch trình chặt chẽ, từng phút đều quan trọng, và một chiếc đồng hồ trên tay gần như là vật bất ly thân.
Alvin Chong là kiểu người luôn nghiên cứu kỹ nên anh bắt đầu tìm hiểu trước khi mua. Một bài viết về lịch sử của Rolex Submariner dẫn đến bài khác, rồi lại bài khác. Phụ kiện từng chỉ là vật dụng bình thường dần mở ra cả một thế giới về thiết kế, lịch sử và văn hóa mà anh không ngờ tới. Không lâu sau đó, anh sở hữu Santos de Cartier bằng thép. Chiếc đồng hồ ấy giờ không còn trong bộ sưu tập, nhưng nó đã mở ra cánh cửa mà anh chưa bao giờ khép lại.
Đến năm 27 tuổi, Alvin Chong sở hữu Cartier Crash – chiếc đồng hồ anh tôn sùng là “holy grail” và quyết đề ra mục tiêu phải “tậu” nó trước tuổi ba mươi. Anh đạt mục tiêu sớm hơn dự định và trải nghiệm cảm giác mà mình không lường trước: sự tĩnh lặng. Một khoảng lặng thay cho cuộc theo đuổi. Sau khi giành được đích đến cuối cùng, sự trống rỗng thoáng qua bỗng ập đến như thể không còn gì để hướng tới nữa. Điều đến sau đó không phải là danh sách đồng hồ mới, mà là một câu hỏi: Điều này thực sự có ý nghĩa gì với mình? Câu hỏi ấy, vẫn đang hình thành, là thứ định hình cho mọi bước đi tiếp theo.
Esquire Việt Nam: Bạn mô tả bộ sưu tập của mình hiện tại như thế nào, triết lý đằng sau nó là gì?
ALVIN CHONG: Tập trung, có chủ đích và dựa trên cảm xúc. Có logic rõ ràng, nhưng logic đó không phải là kỹ thuật mà là sự đồng điệu. Một chiếc đồng hồ phải “nói chuyện” với tôi qua tỉ lệ, lịch sử, hoặc thậm chí những nét lệch chuẩn tinh tế của nó. Tôi thường biết ngay trong vòng một phút, liệu đồng hồ đó mình có “thuộc về” hay không. Bản năng đó, một khi rèn luyện được, thường là đúng.
Tôi luôn bị thu hút bởi những món đồ mang tính vượt thời gian hơn là chạy theo xu hướng. Những thiết kế từng có sự giản dị giờ lại mang đến cảm giác sâu sắc. Càng sưu tầm, tôi càng tin rằng tối giản khi thực hiện tốt thực chất không bao giờ đơn giản.
Gu thẩm mỹ của bạn rõ ràng đã thay đổi. Điều gì đã khiến nó chuyển dịch?
Giống như nhiều nhà sưu tầm khác, tôi bắt đầu với phạm vi khá rộng. Những năm đầu, tôi bị thu hút bởi các mẫu thể thao, kích thước lớn – đồng hồ lặn, những thiết kế nổi bật. Theo thời gian, tôi bắt đầu trân trọng sự tiết chế hơn là phô trương. Bộ sưu tập hiện tại gần như là đối lập hoàn toàn với những gì tôi bắt đầu. Những thiết kế tối giản Dress Watch nhỏ hơn, mặt số thanh lịch, sự tự tin kín đáo hơn. Những chiếc đồng hồ Tank Must de Cartier – thoạt nhìn có vẻ đơn giản lại bộc lộ chiều sâu đáng kinh ngạc khi bạn càng tìm hiểu kỹ.
Tôi cũng sưu tầm những tạo tác thời gian từ A. Lange & Söhne và Grand Seiko. Mỗi chiếc đều có giá trị riêng của nó. Tôi nhận ra rằng, biết mình không muốn gì cũng quan trọng không kém việc biết mình muốn gì.
Tôi nhận ra rằng biết mình không muốn gì cũng quan trọng không kém việc biết mình muốn gì
Cộng đồng sưu tập tại Singapore có ảnh hưởng đến cách bạn sưu tầm?
Cộng đồng ở đây rất tinh tế theo cách khiến bạn phải liên tục nâng cấp góc nhìn của mình. Những cuộc trò chuyện không chỉ dừng ở thương hiệu, mà đi sâu vào ngôn ngữ thiết kế, bối cảnh lịch sử và cả triết lý tiếp cận. Vì Singapore là quốc đảo nhỏ, các nhà sưu tầm thường xuyên gặp nhau nên đã trở thành tình bạn chân thành. Chính những mối quan hệ đó tạo ra không gian để tranh luận thẳng thắn. Điều đó nâng cao tiêu chuẩn cho tất cả mọi người.
Trong thời đại smartwatch, vì sao đồng hồ cơ vẫn còn quan trọng?
Vì nó đại diện cho sự bền vững trường tồn. Công nghệ phát triển rất nhanh, nhưng một chiếc đồng hồ cơ chất lượng cao có thể gần như không thay đổi trong nhiều thập kỷ và vẫn giữ được tính đương đại. Có điều gì đó rất đặc biệt khi bạn đeo đồng hồ cơ. Nó kết nối bạn với nghề thủ công, với sự khéo léo của con người, với những người đã chế tác ra và với những người từng đeo nó trước đây. Chiếc đồng hồ không chỉ xem giờ, mà để mang theo một câu chuyện trên cổ tay.
Nó không phải là để xem giờ. Nó là để mang theo một câu chuyện trên cổ tay
Đầu tư hay đam mê – bạn đứng ở đâu?
Niềm đam mê, luôn luôn là vậy. Một chiếc đồng hồ có ý nghĩa thường vượt ra ngoài giá trị thị trường. Lợi nhuận tài chính là phần thưởng, chứ không phải là mục tiêu. Những bộ sưu tập tốt nhất tôi từng thấy đều xây dựng từ niềm tin cá nhân, gu thẩm mỹ rõ ràng, chứ không phải từ đầu cơ. Bạn luôn có thể nhận ra sự khác biệt.
Bạn có quan điểm về vết trầy xước mà không phải nhà sưu tầm nào cũng chịu chia sẻ.
Tôi không tin vào việc bảo vệ đồng hồ khỏi bị trầy xước bằng cách không đeo chúng. Cách duy nhất để chiếc đồng hồ không bị xước là cho nó nằm yên trong hộp – điều này hoàn toàn vô nghĩa. Tôi cũng không bảo dưỡng nếu nó vẫn hoạt động bình thường. Với tôi, vết xước đầu tiên là điểm khởi đầu của một mối quan hệ, đánh dấu việc tôi đã sử dụng và trải nghiệm nó. Một món đồ đồng hành cùng bạn suốt cuộc đời, chứ không phải để cất giữ.
