Khi sân bay Long Thành chính thức đi vào khai thác từ tháng 6.2026, bản đồ hàng không tại Việt Nam sẽ thay đổi toàn bộ. Theo kế hoạch, sân bay quốc tế Long Thành sẽ tiếp nhận 80% chuyến bay quốc tế trong khi Tân Sơn Nhất sẽ đáp ứng 90% các chuyến bay nội địa.
Cụ thể, các chuyến bay dưới 1.000 km bao gồm tất cả các chuyến bay nội địa và các chặng bay đến Bangkok (Thái Lan), Phnom Penh (Campuchia), Siem Reap (Campuchia), Vientiane (Lào) và Luang Prabang (Lào) hành khách sẽ cất cánh từ Tân Sơn Nhất. Và các quãng bay dài đi Hàn Quốc, Nhật Bản, hay Úc, Mỹ sẽ khởi hành từ Long Thành, một sân bay cách trung tâm thành phố 40 km.
Một mô hình đã chứng minh thành công
Tân Sơn Nhất, một sân bay trong lòng thành phố luôn ở tình trạng quá tải kinh niên. Dù đã xây nhà ga T3 mới nhưng áp lục từ các chuyên bay quốc tế đổ dồn vẫn khiến các cung đường quanh đó như Bạch Đằng hay Cộng Hoà tắc nghèn, hàng dài hành khách chen chúc trong nhà ga, áp lực ấy khiến trải nghiệm bay đền và đi từ TP.HCM nhiều lúc trở nên mệt mỏi.
Vậy nên hướng giải quyết đã đề ra từ 10 năm trước, xây dựng sân bay Long Thành tại Đồng Nai và buộc chuyển các chuyến bay nhiều dặm ra khởi trung tâm thành phố. Mô hình này đã được sử dụng tại nhiều thủ phủ và trung tâm kinh tế lớn trên toàn thế giới và đạt được hiệu quả cao. Có thể kể đến như Hàn Quốc với sân bay quốc nội Gimpo và quốc tế Incheon hay tại Vương Quốc Anh với sân bay London City nằm ở rìa trung tâm và sân bay quốc tế Heathrow cách đó hơn 30 cây số.
Long Thành, với vị trí cách trung tâm thành phố 40 km, được kỳ vọng trở thành “cửa ngõ quốc tế” hiện đại, cạnh tranh trực tiếp với những trung tâm hàng không trong khu vực như Suvarnabhumi tại Bangkok hay sân bay Changi của Singapore.
Sân bay mới vẫn chưa đủ tiện dụng như Tân Sơn Nhất
Khi nhắc đến sự tiện dụng, nhiều hành khách vẫn dành sự ưu ái cho Tân Sơn Nhất, dù sân bay này đang quá tải trong nhiều năm qua. Điều đó không có nghĩa là Long Thành – công trình hơn 16 tỷ đô la trên diện tích 5.000 ha thiếu cơ sở vật chất. Ngược lại, sân bay mới được thiết kế để trở thành một “siêu hub” của khu vực, với nhà ga rộng lớn, hệ thống quản lý hiện đại, khu mua sắm, khách sạn và nhiều dịch vụ đi kèm ngay trong khuôn viên.
Tuy nhiên, điều khiến không ít người lo lắng là vị trí. Nằm cách trung tâm TP.HCM hơn 40 km, Long Thành sẽ đòi hỏi hành khách phải tính toán nhiều hơn cho hành trình của mình: đi bằng phương tiện nào, mất bao lâu, có kịp chuyến hay không. Những nỗi lo như “trễ giờ”, “lạc ga” hay sự bất tiện khi phải di chuyển xa vẫn là rào cản tâm lý. Trong khi đó, Tân Sơn Nhất nằm ngay nội đô, chỉ mất 15 – 30 phút di chuyển từ các quận trung tâm, tạo nên lợi thế mà Long Thành khó bù đắp ngay lập tức.
Hiện tại hàng loạt tuyến cao tốc, đường sắt đô thị, tuyến buýt nhanh kết nối Long Thành – TP.HCM đã được lên kế hoạch đầu tư. Đặc biệt tuyến metro kết nối trung tâm phường Sài Gòn đến Long Thành đã được THACO thắng thầu. Nhưng hạ tầng kết cần thời gian để hoàn thiện. Trong giai đoạn đầu, hành khách có thể sẽ phải phụ thuộc nhiều vào taxi, xe cá nhân hoặc xe công nghệ với chi phí cao hơn và thời gian khó đoán định trong giờ cao điểm.
Ở góc nhìn tích cực, việc Long Thành đi vào vận hành cũng mở ra một thói quen mới khi du khách có thể coi chuyến đi đến sân bay như một phần của hành trình du lịch, thay vì chỉ là một bước đệm. Các dịch vụ lưu trú, thương mại, giải trí quanh Long Thành chắc chắn sẽ phát triển theo để đáp ứng nhu cầu khi du lịch ngoại quốc tăng.
