Vừa qua, Soobin Hoàng Sơn chính thức hé lộ dự án SOOBIN Live Concert Movie: ALL-ROUNDER, đưa ba đêm diễn đánh dấu một chặng đường trong sự nghiệp lên màn ảnh rộng. Trước Soobin, thị trường nhạc Việt cũng đã xuất hiện không ít phim concert và phim tài liệu âm nhạc đáng chú ý. Năm 2025, Hoàng Thùy Linh ra mắt Chúng ta là người Việt Nam (Vietnamese Concert Film), ghi lại quá trình chuẩn bị cho concert cá nhân, Vietnamese Concert.
Cũng trong năm này, nhà sản xuất Anh Trai “Say Hi” đưa hành trình của chương trình từ sân khấu đến rạp chiếu, tái hiện các đêm concert cùng những câu chuyện hậu trường. Đây được xem là phim tài liệu đầu tiên xoay quanh một chương trình giải trí Việt được phát hành tại rạp. Trước đó, Mỹ Tâm và Sơn Tùng M-TP cũng từng đưa những dấu mốc âm nhạc cá nhân lên màn ảnh qua các tác phẩm tương tự.
Sức hút của phim concert thực tế đã bùng nổ mạnh mẽ trên thị trường quốc tế từ nhiều năm trước. Năm 2023, Taylor Swift: The Eras Tour tạo nên hiện tượng phòng vé khi thu về 261,6 triệu USD toàn cầu, trở thành một trong những phim concert có doanh thu cao nhất lịch sử. Vài tháng sau, Renaissance: A Film by Beyoncé tiếp tục nối dài làn sóng này, trong khi Miley Cyrus, Justin Bieber và One Direction cũng từng góp phần định hình sức phát triển của thể loại phim concert.
Dẫu vậy, đây không phải là thuật ngữ mới trong ngành công nghiệp điện ảnh. Phim concert xuất hiện từ khá sớm với Concert Magic. Ra mắt năm 1948, bộ phim ghi lại màn trình diễn của nghệ sĩ violin Yehudi Menuhin.
Đến đầu thập niên 1970, Pink Floyd: Live at Pompeii, ra mắt năm 1972, được xem là một dấu mốc quan trọng cho thể loại. Ban nhạc đã ghi hình một buổi biểu diễn kéo dài khoảng một tiếng rưỡi tại đấu trường cổ Pompeii, đặc biệt không có khán giả. Đến tận ngày hôm nay, đây vẫn là tác phẩm được đánh giá là nâng tầm nhiều tiêu chuẩn của ngành công nghiệp âm nhạc lẫn điện ảnh thời điểm đó.
Một số phim concert đáng chú ý khác trong nửa sau của thế kỷ 20 không thể không nhắc đến là AC/DC: Let There Be Rock (1980) và Madonna: Truth or Dare (1991). Dù được ghi hình và chiếu lại qua màn ảnh nhưng nhiệt lượng của đêm diễn vẫn được giữ trọn vẹn.
Suốt nhiều thập kỷ qua, giữa sự bùng nổ của mạng xã hội, nền tảng streaming và vô số hình thức quảng bá mới, phim concert vẫn không mất đi sức hút. Bởi thay vì chỉ quảng bá một đêm diễn, định dạng này biến trải nghiệm sân khấu thành một tác phẩm điện ảnh độc lập, cho phép nghệ sĩ kiểm soát đường dây âm nhạc, hình ảnh lẫn cá tính của họ khi tiếp cận công chúng. Còn đối với khán giả, phim concert còn là “tấm vé”, mở khóa nhiều đặc quyền.
Cơ hội trải nghiệm không giới hạn
Một trong những giá trị cốt lõi của phim concert là khả năng kéo dài trải nghiệm của một đêm diễn vượt khỏi giới hạn về thời gian, địa điểm, số lượng khán giả hay chi phí. Người từng tham dự có thể trở lại với những khoảnh khắc bùng nổ bất cứ lúc nào, trong khi những khán giả không có cơ hội chứng kiến trực tiếp vẫn có thể tiếp cận và cảm nhận phần nào năng lượng của sân khấu.
Phim concert còn thay đổi cách khán giả trải nghiệm một buổi biểu diễn. Với hệ thống máy quay được bố trí ở nhiều góc độ cùng quá trình biên tập và hậu kỳ kỹ lưỡng, bộ phim có thể đưa người xem đến gần sân khấu hơn, bắt trọn những biểu cảm, chuyển động và chi tiết mà ngay cả khán giả ngồi trong nhà thi đấu cũng chưa chắc quan sát được.
Lời giải cho những nỗi lo âu
Không phải người hâm mộ nào cũng có đủ khả năng chi trả cho một tấm vé concert, đặc biệt với những đêm diễn quy mô lớn khi giá vé có thể đi kèm nhiều khoản chi phí khác. Sự xuất hiện của phim concert vì thế phần nào xoa dịu những nỗi lo âu của người hâm mộ. Thay vì bỏ ra một khoản tiền đáng kể cho vé xem trực tiếp, cộng thêm chi phí di chuyển, lưu trú và những khoản phát sinh khác, khán giả vẫn có thể thưởng thức trọn vẹn chương trình trên màn ảnh với mức chi phí thấp hơn đáng kể.
Ngoài ra còn có nhiều lợi ích hơn, chẳng hạn như thay vì tham gia cuộc đua săn vé, chấp nhận một vị trí xa sân khấu hoặc chi thêm cho những hạng vé có tầm nhìn tốt, khán giả xem phim có thể chủ động lựa chọn chỗ ngồi trong rạp và tận hưởng một góc nhìn tương đối trọn vẹn.
Kết nối gần gũi hơn với khán giả
Khác với sân khấu trực tiếp vốn tập trung vào màn trình diễn trong một khoảng thời gian hữu hạn, phim concert cho nghệ sĩ thêm không gian để kể câu chuyện phía sau ánh đèn. Bên cạnh những tiết mục được dàn dựng công phu, nhiều tác phẩm còn đưa vào các thước phim hậu trường, quá trình chuẩn bị, những khoảnh khắc trước giờ biểu diễn hay những tâm tư riêng của nghệ sĩ. Những chi tiết này giúp khán giả bước sâu hơn vào thế giới của người nghệ sĩ, nhìn thấy một hình ảnh chân thực và gần gũi hơn, đồng thời gắn bó sâu sắc với thần tượng của mình.
Điểm hẹn riêng cho fandom
Phim concert cũng trở thành một cách để nghệ sĩ duy trì và củng cố sức mạnh từ cộng đồng người hâm mộ. Không giống những buổi fan meeting thường diễn ra trong thời lượng giới hạn và đòi hỏi nghệ sĩ phải trực tiếp xuất hiện, một suất chiếu có thể tập hợp đông đảo người hâm mộ trong cùng một không gian, cùng sống lại những khoảnh khắc trên sân khấu và chia sẻ cảm xúc với nhau. Những tiếng hát theo, tràng vỗ tay hay phản ứng hưởng ứng khi xem tạo nên cảm giác cộng đồng mạnh mẽ, vốn là một phần quan trọng của trải nghiệm fandom.
Đồng thời, phim concert còn trở thành một phương thức để nghệ sĩ mở rộng kết nối với khán giả vượt ra ngoài phạm vi địa lý của tour diễn. Không phải người hâm mộ nào cũng có cơ hội bay đến một thành phố khác để tham dự concert, nhưng một bộ phim có thể được phát hành tại nhiều thị trường, đưa màn trình diễn đến với những fandom chưa từng có cơ hội gặp nghệ sĩ trực tiếp.
Từ đó, phim concert không chỉ kéo dài sức sống của một đêm diễn, mà còn giúp nghệ sĩ tiếp cận và xây dựng cộng đồng người hâm mộ ở những thị trường mà tour diễn chưa thể đặt chân tới.
