Vào ngày cuối cùng của Tuần lễ Thời trang nam Milan Thu Đông 2026, khi thành phố vẫn còn ngập trong những âm thanh sôi động của các buổi trình diễn, giới mộ điệu bất chợt chững lại trước tin buồn: Valentino Garavani, tượng đài vĩnh cửu của thời trang Ý đã qua đời, hưởng thọ 93 tuổi. Nhà thiết kế huyền thoại ra đi thanh thản trong vòng tay của gia đình, tại dinh thự riêng ở Rome.
Ở thời hoàng kim, Valentino được xem là một trong những “kiến trúc sư” vĩ đại nhất của thời trang, người đã định hình vẻ đẹp hào nhoáng, quý phái của nửa sau thế kỷ 20. Qua nhiều thập niên và biến thiên thẩm mỹ, di sản ấy chưa từng phai nhạt, thay vào đó ngày càng củng cổ vững mạnh, trở thành một trong những chuẩn mực thời trang không thể xê dịch.
Valentino Garavani, tên đầy đủ là Valentino Clemente Ludovico Garavani, sinh ngày 11/5/1932 tại Voghera, Ý. Ngay từ khi còn rất trẻ, ông đã quyết tâm theo đuổi thời trang. Sau những năm đầu theo học tại Accademia dell’Arte ở Milan, Valentino rời quê hương khi vừa tròn 17 tuổi để đến Paris, kinh đô của haute couture, tiếp tục trau dồi tại École des Beaux-Arts và Chambre Syndicale de la Couture Parisienne.
Trước khi trở về Rome, ông từng rèn giũa tay nghề trong những nhà mốt danh tiếng như Jean Dessès và Guy Laroche, nơi ông học được kỷ luật, cấu trúc và tinh thần couture thuần khiết. Năm 1959, Valentino chính thức thành lập thương hiệu mang tên mình trên con phố Via Condotti danh giá, đặt nền móng cho một trong những đế chế thời trang lẫy lừng nhất nước Ý. Trong bối cảnh Ý khi ấy vẫn chủ yếu được nhìn nhận như một trung tâm thủ công hơn là sáng tạo, Valentino cũng là nhà thiết kế người Ý đầu tiên được ghi danh vào Hiệp hội Haute Couture Paris, góp phần đưa thời trang Ý bước lên bản đồ quyền lực của thế giới.
Valentino Garavani là hiện thân của chủ nghĩa lãng mạn tối thượng: những công trình vải vóc được dựng nên bằng kỹ thuật couture bậc thầy, sắc Valentino Red rực rỡ và kiêu hãnh, cùng vẻ đẹp nữ tính ngự trị qua nơ, bèo nhún, ren và những chi tiết thêu tay tinh xảo. Dù đã sớm lui về hậu trường để trao lại quyền dẫn dắt cho các thế hệ kế nhiệm, tinh thần Valentino chưa bao giờ rời khỏi thương hiệu. Bởi lẽ, ông không chỉ tạo ra ADN cho nhà mốt, mà chính ông là hiện thân cho bản sắc ấy.
Valentino sống trọn vẹn trong thế giới thẩm mỹ mà mình kiến tạo, theo đuổi cái đẹp với sự tận hiến tuyệt đối cho đến những ngày cuối đời. Và giờ đây, khi ông đã vĩnh viễn rời xa địa hạt thời trang, những giấc mơ couture, những giá trị thẩm mỹ và di sản mà Valentino Garavani để lại vẫn sẽ tiếp tục sống mãi, như một chuẩn mực bất biến của vẻ đẹp vượt thời gian.
Dưới đây là những điều ít được biết đến về Valentino Garavani, để cùng nhìn lại, tưởng nhớ và tôn vinh một huyền thoại vĩnh hằng của thời trang thế giới.
“Casual” chưa bao giờ tồn tại trong tủ quần áo của Valentino
Ảnh: Getty Images và Andrea Klarin
Từ sàn diễn đến hậu trường, và cả trong đời sống thường nhật, Valentino luôn gắn liền với sự chỉn chu tuyệt đối, và là hiện thân của một thời đại hào nhoáng đã lùi vào ký ức. Giới mộ điệu nhớ về ông qua mái tóc luôn được chải chuốt hoàn hảo, làn da rám nắng không thể nhầm lẫn và những bộ suit may đo sắc nét như một tuyên ngôn cá nhân. Hiếm hoi lắm mới bắt gặp Valentino không khoác lên mình những bộ suit trang trọng.
Pierpaolo Piccioli từng kể rằng điều hòa trong văn phòng Valentino luôn được bật ở mức tối đa vào mùa hè, chỉ để mọi người có thể tiếp tục mặc suit. Trong tủ quần áo của nhà thiết kế, có lẽ khái niệm “casual” chưa từng tồn tại; bởi lẽ đúng như cách Piccioli từng nói: “Valentino rất trang trọng, cực kỳ trang trọng. Đó là một nghi thức”.
Tình yêu với sắc đỏ bắt nguồn từ một đêm opera
Màu đỏ của Valentino, Valentino Red, chưa bao giờ đơn thuần là một gam màu. “Với nhà mốt Valentino, đỏ không chỉ là màu sắc, mà là dấu ấn của sự vĩnh cửu, đại diện cho một bản sắc, một logo, một giá trị”, cố nhà thiết kế từng khẳng định. Niềm say mê ấy được khơi nguồn từ vở opera Carmen tại Barcelona, nơi mọi yếu tố trên sân khấu: từ phục trang đến những đóa hoa đều chìm trong sắc đỏ mê hoặc.
Về sau, gam đỏ ấy thậm chí còn sở hữu một mã Pantone riêng: sắc đỏ tươi pha cam, được Valentino tin rằng có khả năng biến bất kỳ người phụ nữ nào thành tâm điểm của mọi ánh nhìn.
Valentino cực kỳ cầu toàn trong việc sắp xếp bàn tiệc
Valentino còn nổi tiếng với lối sống vương giả cùng những dạ tiệc xa hoa bậc nhất. Để mỗi buổi tối diễn ra trong sự hoàn hảo tuyệt đối, cố nhà thiết kế luôn đặt ra những nguyên tắc nghiêm ngặt khi tổ chức tiệc. Ông từng chia sẻ với New York Magazine: “Hãy xếp người lớn tuổi nhất, đặc biệt nếu đó là một quý bà, ngồi bên phải bạn. Sau đó là các vị khách theo thứ tự tầm quan trọng. Tuyệt đối không xếp vợ chồng ngồi cạnh nhau, thậm chí không nên cùng bàn”.
Bàn tiệc của Valentino luôn được bày biện cầu kỳ với hoa tươi, chocolate và những món đồ sưu tầm tinh tuyển. Đặc biệt, khăn trải bàn trắng gần như không bao giờ xuất hiện; thay vào đó là những gam màu mềm mại và sang trọng như vàng nhạt, hồng phấn, xanh powder hay xanh ngọc bích.
Valentino sưu tầm gốm sứ cổ
Bên cạnh thời trang, cố nhà thiết kế còn dành niềm say mê đặc biệt cho việc sưu tầm gốm sứ cổ từ thập niên 1930, với những cái tên danh giá như P.K. Silesia hay Meissen. Bộ sưu tập của Valentino lên đến hơn 100 bộ. Không chỉ để trưng bày hay phục vụ những buổi tiệc xa hoa, ông còn từng dùng chính những chiếc đĩa sứ cổ ấy cho bữa tối một mình trước màn hình TV. Một lối sống sang trọng thấm đẫm tinh thầnValentino.
Valentino ghét thời trang thập niên 1980
Ông yêu thẩm mỹ từ thập niên 1940 đến 1960 nhưng “không thể chịu nổi” thời trang thập niên 80. “Tôi ghét những chiếc váy của mình trong thập niên đó: vai quá khổ, tỷ lệ sai hoàn toàn. Tất cả đều tệ”, ông từng thẳng thắn chia sẻ với truyền thông.
Niềm đam mê dành cho điện ảnh
Thuở thiếu niên, Valentino thường “đi ké” chị gái đến rạp chiếu phim. Chính trong không gian của điện ảnh, ông bắt đầu say mê các minh tinh màn bạc và những bộ váy lộng lẫy trên màn ảnh rộng. Vẻ đẹp điện ảnh vừa hào nhoáng, vừa kịch tính đã âm thầm ươm mầm cho nguồn cảm hứng khơi nguồn, trở thành nền tảng thẩm mỹ định hình sự nghiệp thời trang của Valentino về sau.
Một “cú đêm” chính hiệu
Mỗi tối, Valentino lui về phòng riêng cùng chú pug thân thuộc, nằm trên chiếc giường phủ ga trắng tinh, với vỏ gối thêu chữ cái tên ông ở bốn góc. Sau khi thay bộ pijama cotton quen thuộc, ông hiếm khi đi ngủ ngay. Thay vào đó là những cuộc điện thoại kéo dài, vài giờ trước màn hình TV hay những trang sách. Valentino thường thức rất khuya và vì thế cũng bắt đầu ngày mới rất muộn.
Tình yêu bất tận dành cho những chú cún pug
Không ai biết chính xác Valentino đã nuôi bao nhiêu chú pug. “Mọi thứ bắt đầu từ Maggie, mẹ của đàn cún. Từ đó, tôi yêu những cái tên bắt đầu bằng chữ M”, ông từng chia sẻ. Milton, Maude, Monty, Margot, Molly… là những “người bạn” thân thiết của ông sau ánh hào nhoáng của thế giới thời trang. Trong bộ phim tài liệu Valentino: The Last Emperor (2009), ông thậm chí từng bông đùa rằng: “Tôi không quan tâm đến bộ sưu tập, những chú cún của tôi quan trọng hơn!”.
